Slovenia

Pnyahan Wikipidiya
跳至導覽 跳至搜尋
Flag of Slovenia
Kwoci Suruoweniya (斯洛維尼亞國旗)

Slovenia(斯洛維尼亞)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Kwohwey.(國徽)

Gaga kska Owcow ka Slovenia, 46 07 N, 14 49 E ka gaga na nniqan. Kana ka knlbangan na o 20,273 sq km(hangan na o Tg155) (knlbanga dxgal o 20,151 sq km, knlbangan qsiya o 122 sq km). Kana ka sejiqun o niqan 1,978,029 hiyi. Gaga Ljubljana ka pusu alang paru, jiyax 25 idas 6 ka jiyax skrayan klwaan. Manu ka dxgal Slovenia ga wada sugan 22.80% ka dxgal qpahan, 62.30% ka dxgal bbuyu, rahuq dxgal do niqan 14.90% na.

Bukung klwaan ta sayang o kiya ka Borut Pahor, pnaah hngkawas2012 idas 12 jiyax 22pnrajing kmlawa klwaan.

Ida nkiya nniqan lnglingay.(自然地理位置)

cinkhulan sa knita’ sa brbiru’

Suruoweniya(斯洛維尼亞)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Suruoweniya Konghokuo(Kari Suruoweniya. Republika Slovenija), splawa daha Suruoweniya. Kingal meniq Congo, knlangan biciq msputing Arpesusan. Itari ka puting na tgiril. Mooda tghuna tgiril musa rcilung Yatoriya. Slabu Koroaysiya ka tgnarac daka tghunac. Tgdaya daka tgnarac ge, Siyongyari, mslutuc Awtiri ka tgdaya. 20,273km² ka dheran na knlangan Suruoweniya, maha hari 205wan ka seediq[2]. Hmrinas mdeka ka seediq snhei Ruoma Tencuciyaw. Rupianna ka mgeela knpruwan alang ka knlangan [8]. Anaq kesun knlangan Congo, pddilan Nano Itari, Koruoaysiya daka Sayarweya ka rekisi ma pnGaya daha. Knkawas 1991 idas 6 ali 25 berih na ini ptburux hayan ge, pnugeegul berih Nansulafu, nSohuwecuyi Renpang konghokuo (Suruoweniya Sohuwecuyi Konghokuo). Saya de, qnbsiyaq niqul na knlangan Nansulafu, knbrawan nngalan snpegan GDP knlangan.

Ris(歷史)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Pndaan tnlaman patis na ncbeyo, mputing Pingho sutay ciida, niqal seediq Niantota pslutuc ka knlangan nii di.

Dmoi tecu ciida, seediq ncbeyo Kayarto ma seediq ncbeyo Iririya ka tnalang Weruoniya, Daha kbekuy hari knkawas pnqhequr Romatikuo daka seediq tnalang, kingal suci de, sprdingan spqlhangan, ma kana ba ka pnheyu tnalang breenux paru.

Kndalax 6 suci, rdrudan Luwan na Nansulafu gndudun ptloung niqul daha ka hini di.

7 suci, mtutuy kingal knlangan Suruoweniya, kiya ka Kalataniya Kongkuo. Knkawas 745, srequn knlangan Farankotikuo, kndalax ciida ka rahur seediq Sulafu snhei Tencuciyaw di.

Yaani knkawas maxal kbekuy hari, pntasan《pnatis na Furaysin》ka pnugeela patis snkuwan kari na Suruoweniya, ma pnugeela bale pnatis Latingcumu pnkari Surlafu. 14 suci hayan, kana hari ddheran na Suruoweniya nngalan na Hapusupaw Uwangcaw, pnheyu nAwsiyongtikuo. Qnlhangan na Naporun ciida, Suroweniya nngalan texan  Iririya Singsung nFakuo texan.

Knkawas 1848, kana ba ka lnlungan Luwan tnalang ka seediq Awsiyongtikuo, bhangan mpheyu naq knlangan mtburux ka Suruoweniya duri.

Knkawas 1918, wada ini baka pncbuwan na WW1 ka Awsiyongtikuo, ma mspaux di. Seediq Suruoweniya wada mgseediq Sayarweniya, seediq Kuoroaysiya, ma seediq Suruoweniya knlangan daha tikuh. Knkawas 1929, pryuxan ngayan Nansulafu Wangkuo. Mccebu WW2 ciida, krmuxan knlangan beyax icil ka Nansulafu, dheran ckceka, tgiril ma tgnarac, ngalan pnkyapan na Nacuwe Tuokuo, knlangan Itari, ma Siyongyari. Ma pnugeela alang paru Rupianna daka quri tgiril pnkyapan nItari, pndheran na kingal Itari. Bobo pncbuwan dungal, ptuuman pgeegul Konghukuo, ma pngalan naq nNansulafu dungal.

nNansulafu ciida ka Suruoweniya, rmabang ba mgeela kntngiyan mmteru knlangan Konghokuo. Knkawas 1980, mgedang ka Mdudur daha Tituo, sehu Suruoweniya, prading spooda knkkingal pnqlhangan, pkriyux ppyahan, ma spooda knkawas 1989 idas 9 ka snlmeyan ddaan, pgkela pnrngagan so maalix beyax pnskegan ka Suruoweniya.

Knkawas 1990 idas 12 ali 23, pngalan kari kana ka seediq knlangan Suruoweniya, 88% snegul mpkburux. Knkawas 1991 idas 6 ali 25, pgkela mpburux Sueuoweniya. Asi pskagul supi pkremux Suruoweniya ka Nansulafu, ani si mkmaxal ba ali, pkberih knciyuk Suruoweniya ka Nansulafu, mddaha naq uka hari ka mangal luqah, ki kesun mkmaxal ali pncbuwan.

Knkawas 1992, pnugaluk pskingal nOwco, srwaan pkburux knlangan Suruoweniya, ma srwaan mremux Renhokuo ka seediq Suruoweniya. knkawas ciida, bnbrexan ba ka Suruoweniya.

Bobo pnbrexan, mquri tgiril sqita na ka Suruoweniya. Knkawas 2004 idas 3, remux Peyecucu ka Suruoweniya, idas 5 ali 1, remux Owmong. Knkawas 2007 idas 1, prading dmoi Ow yen. Knkawas 2007 idas 12 ali 21, knlangan Kongye Huweyen kuo nSnkun.

Mqlahang[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Pnuoda sbetaq senkiyo ka Congtong na Suruoweniya. Mkrima knkawas ka sqeepah  na, malu de pqdisun pgtexan ka ali sqeepah na dungal denu. [9] Sincungcen na sheu, Congri daka Neko ka Mdudul. Pndaan senkiyo Ihuwe ka neko daha. Congri ka mdudul Cucungtang.

Ihuwe na Suruoweniya psnaxan Riyangyen. Kuoming Ihuwe na Suruoweniya (mntena hari siyaiyen) ge, 90 seediq ka pngalan kari. Državni svet (Kuoming tahuwe na Suruoweniya mntena hari Sangiyen) niqal 40 seediq ka pngalan kari. Beyax spkingal Kuoming Ihuwe. Mksepac knkawas de senkiyo texan.

Singcng cyuhwa(行政區劃)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Sugan maxal daha snpegan kana ka dheran nSuruoweniya, 212 kana ka sucun, ma  11 ka su ga truma na.

Pkdkilan[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Dungus snnaaxan. Pkdkilan Suruoweniya[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Torikolafu - knbrawan bale dgiyaq na ka Suruoweniya

Meniq ayus sepac pkdkilan Owco ka Suruoweniya. Ddgiyaq Arpesu, ddgiyaq Tinala, pcceka breenux yayung Tuonawho, ma kyrcilung Ticonghay. Pstnaan knbgrawan na knlangan Suruoweniya ge, haypa 557 m, ma mgeela knbrawan ge, dgiyaq Torikofu, haypa 2864 m. Maha mpceka hari dheran(10124 km² ) bungan llmiqu. Bnubung na  lmiqu dheran knlangan nii duri, tgteru mgeela pntbkuwan na meniq knklangan owco, mhiti bukuy na Funran daka Juweteng. Niqal llmiqu bbuyu ka knlangan na truma nana. Ma niqal snapo breenux ssperiq 5593 km² ka knlangan truma. 363 km² ka qnlangan hei qhuni, ma 216 km² qnlangan bduduy.

Karac nTiconghay ka kyrucing Suruoweniya. Ceka mtruma na ge, nUntay karac Tayriku. Pspuwan pgtena ngalan knuuxun na knkingal idas ge, -2°C, idas 7 ge, 21 °C.

Ppyahan[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Pnkryuxan ppyahan knlangan na Tongo, mangal ngayan berih tg 1 GDP ka Suruowenoya. Ma knlangan nii duri, mtuuman pnheyu knlangan Sucemawyicucu. Knkawas 2004 idas 5 ali 1, tnuman Owmong. Ma idas 6 ali 28, remux ppryuxan Huweri Tuwehuwancicu(Exchange Rate Mechanism II、ERM II). Knkawas 2007 idas 1 ali 1, prading tuuman hbangan Oyenci, spooda 1 EUR:239.640 SIT pgkere pryuxan gnbbaruy.

Hei seediq daka snhei[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Dungus snnaaxan. Hei seediq Suruoweniya daka snhei nSuruoweniya

Hei seediq Suruoweniya 88% nSuruoweniyacu, 3% ka seediq Koroaysuya, 2% ka seediq sayarweya, 1% ka seediq Posuniyako, ma 0.4% ka seediq Siyongyari. Pntuting knkawas 2013 seediq ge, spegan knuudus maha hari 79.6 ka knuudus knkawas. 70.8% knrahur ka snhei Tencuciyaw, 1% ka snhei Sinciyaw Ruto, 1% ka snhei Isuranciyaw, ma 4.3% ka seediq uka snhiyan.

Kglexan niqul seediq Suruoweniya ge, 95 /km². mghiqul meniq knlangan Owco. Niqal hari 50% seediq ge, meniq alang breenux paru; mnsngari na ka meeniq alang.

Kari Suruoweniya ka pnrngagan kari knlangan, kari nNansulafu. Niqal ka kari nSiyongyari ma kari nItari, ngalan srengo kari bukung quri dderiq pngayus peni.

Pnalang[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Spooda kari uxe pnrngagan, niqal 65% - 79%[10] seediq spegan kana meeniq alang breenux paru knlangan. Rupianna ge, alang mgeela knpruwan knlangan na Sruoweniya. Ma niqal ka pparu na hari ka alang breenux so Maripoar, Cayre, Kolani[11]. Sqita kana alang na Suruoweniya ge, 11 ka kesun alang snaaxan knklegan.

Torikolafu - Mgeela knprawan dgiyaq Suruoweniya.
Dmoi F2000 hetay ruciyun na Suruoweniya

PnGaya(文化)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Pnklaan ngayan paru seediq nSuruoweniya, kana ka so Mpuuyas patis Foranco. Puresojun, Uriseciya Yesofu. Sutofan, ma mtluhe kari pprngagan Foranko. Mikorosici, kana ka Mbarah ptutuy Gaya spatis Unyifusin Yakopusu. Ciyarusu, ma smmalu uyas stubu hndure Sulafuko. Afusayniko, Luwan mtubu uyas hndure Raypaholo.

Sqita kyyayung Maripoar

Dmatun damac na Suruoweniya, eguw ka mntena hari di msputing Awtiri, Siyongyari, Itari. Quri niqul dheran truma ge, mangal hari siyang sdamac, so iraq truma cqiyan ppuqun ma tnqerun teerang babuy ka sdamac; kyrcilung ge, mangal ppuqun pnyahan rcilung. Niqal ka snlmeyan gmaxan ppuqun pnosa, qlmuqun bteriq Purosiyoto, ma Sarami eguw knklegan. Mmahun ge, niqal qrari mtanah Pnglawa, sino mgtanah bduduy daka sino mbhege bduduy. Niqal snlmeyan beyuq pingkuo ma kana hei qhuni aring siimah mmahan hei qhuni, spkulu slmeyan payranti. Mllamu kana ka hlama nSuruoweniya, so hlama emu, nngalan snlmeyan ware ciyawmay. apgimax snmalu udongko, siyawmayfun malun hei sinjun, hotaw, nduhan potica Potica, ma gnmaxan Purekumuarsuka - cipaca(Prekmurska gibanica)knklegan ppuqun.

Lnguwan Ripunica
Kingan sqita Rupianna
Lnguwan Purayto
Sndeeda Rupianna

Pnyahan pnatas(參考資料)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]