Saudi Arabia

Pnyahan Wikipidiya
跳至導覽 跳至搜尋
Flag of Saudi Arabia
Flag of Saudi Arabia- Kwoci Saudi Arabia (沙烏地阿拉伯國旗)

Saudi Arabia (沙烏地阿拉伯)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

File:Emblem of Saudi Arabia.svg-Kwohwey.(國徽)

Gaga kska Yacow ka Saudi arabia, 25 00 N, 45 00 E ka gaga na nniqan. Kana ka knlbangan na o 2,149,690 sq km (hangan na o Tg13) (knlbanga dxgal o 2,149,690 sq km, knlbangan qsiya o 0 sq km). Kana ka sejiqun o niqan 28,160,273 hiyi. Gaga Riyadh ka pusu alang paru, jiyax 23 idas 9 ka jiyax skrayan klwaan. Manu ka dxgal Saudi arabia ga wada sugan 80.70% ka dxgal qpahan, 0.50% ka dxgal bbuyu, rahuq dxgal do niqan 18.80% na.

Bukung klwaan ta sayang o kiya ka Salman of Saudi Arabia, pnaah hngkawas2015 idas 1 jiyax 23pnrajing kmlawa klwaan.

File:Saudi Arabia in its region.svg-Ida nkiya nniqan lnglingay. (自然地理位置)

cinkhulan sa knita’ sa brbiru’

Sautialapo (沙烏地阿拉伯)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Sautialapo (kari Alapo: العربية السعودية), uxay uri o rngagan dha Satalapo, Satialapo[5], tnhangan kana o Sautialapo wangkwo (kari Alapo: المملكة العربية السعودية‎,al-Mamlakah ʿArabīyah as-Saʿūdīyah) tnhangan Sauti, kika mniq kingal saw Siyaalapo pantaw nseejiq klwaan Alapo. Knlaban ka 2,149,690 pingfangkongri, nniq ska knlangan Alapo ida tgdha paru klwaan ka knlaban lnglingay dha, sngun Arciriya. Daya Sautialapo ni yueytan mquri Ilak, daya hraan hidaw nquri Kweyt, hraan hidaw ni Kata, Parin ni Alapo reyngh takongkwo mstrun, hunac hraan hidaw mquri Aman, hunac strun Yeymen, hiya ka wana kingal mntna niqan Honghay ni Poswan hayansyeyn klwaan, kkana dxgal dha ida snpuan kndadax ini tduwa nniqan ka hagay ni mqrinuc lqmiqu. Sautialapo sayan o kndadax ida nanaq spac ka alang - - snpuan Hanc, Neyc, duma hraan hidaw Alapo pantaw ni duma hunac Alapo pantaw[6].

Sautialapo wangkwo o pnhyugan kndadax hngkawas 1932 Ipensauti, hngkawas 1902 kndadax hiya ka prajil mluk Sauti wancaw dxgal Riyat, mntna dhiya ka mangal spac alang. Klwaan nii o kndadax kiya do ida dmuy pnaah uuda Israncui, muru pklawa cyuncu cwanc. Wahapipay nii gaga ngalan quri mssu pnrhulan klwaan Isran cyaw paypyey gaga ngalan hangan "pusu bi gaya Sauti" snegun pnuda saw gmhak kana knlangan[7][8]. Sautialapo o dha tnhangan "dxgal Ryansens", yasa kana kska Israncyaw knmalu bi dxgal o endhiya uri, Cings maycya ni Syeyncs Maytina. kika kingal uuda o ida dhiya ka mssu bi, dmuy murux uudaCencyaw hei[9], Sautiarapo o egu bi ka htran dha quri biyax dqrijil[10], sngun na bukuy bukun ka tluun tnlngan o ini pntna ka qnhlangan dha wada knhuway malu da, kiya ni ida ka dmuy empahun ni smisu ka uuda dha psru phuqin[11].

Sautiarapo hini o dhiya ka quri knlangan ida niqan paru bi ka ngngalan syo ni pusa klwaan nganguc ka klwaan dha, ida dhiya ka tgdha paru bi pqlahan cingcucan[12]. Yasa niqan sxwajanryaw ka dmayaw, Sautiarapo ka gaga ngalan niqan paru bi ngngalan dha, knkla seejiq o ida baraw bi[13], kiya ka kiya ni wana dhiya ka nniq kska klwaan Arapo empusal klwaan citwan[14][15]. binaw, mniq saw kska Haywan klwaan Arapo hcwo weyyueynxuey o wana dhiya ka niqa ngngalan[16]. Kwofangkayc Sautiarapo o nniq knlangan o ida tgspac kiya[17][18], nniq hngkawas 2010 dhuq hngkawas 2014 Stkrmo kwoci hping yeyncyoswo saw knlangan ida dhiya ka tgdha niqan ngngalan qyqaya mspais[19]. Knttu dha sqita Tiyutakwo ni congtngcyangkwo[20]. Uxay ka klwaan HaywangArapo hcwoweyyueynxwy, ida hiya ka cngyueyn Isran hcwo cuc ni Syosucu snpuan klwaan[21].

Ris (歷史)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Hngkawas 1750 prajingnniqan Sautiarapo ka kska alang Arapo pantaw, kika bukun alang Muhanmot ni Isran kaykcya Muhanmot. Aputuliwahapu dnii ka mnseupu pniqan burah uuda. bukuy kska hngkawas 150 sngari, mnsui malu mnsui naqih ka biyax tnsapah Sautialapo, yasa iyux dha lqun ka Pantaw ni ini pstuq qnaqih Ayci (nii o ida neetumantikwo ka duma), ptjiyan ka Etumantikwo, kika mndha ungac ka biyax dha. sayan Sautialapo ga kndadax Aputul.Acic. pn.Aputul.Rahman.Alsauti bukun nii ka pnhiyu. hngkawas 1902 Aputul.Acic snkagun hbaraw sejiqan kndadax tnliyan alang Kweyt musa, kndadax baga mspis tnsapah Rasit wada dha ngalan Riyat. Nniq hngkawas 1913 dhuq kska hngkawas 1926, mntna ngalan Aputul.Acic ka duma dha dxgal Neyc (Nacit) ni Hanc (Sicyac). jiyax maspac idas kingal hngkawas 1926, Aputil.Acic hiya ka bukun kmlawa dxgal hini. jiyax empusal idas rima hngkawas 1927 ka pnpatas patas  "nkari Cita" kika wada sdhiyaq Ingkwo ni murux ka Sautiarapo. Jiyax 22 idas 9 Hngkawas 1932, piyah nkari mseupu ka Sautiarapo. jiyax 3 idas 3 hngkawas 1938 nniq truma dxgal Sautiarapo gaga snjiyan syo ni wada asi priyux ka kndusan dha.

Cngc (政治)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Sautiarapo o kika cncyawhi ncyuncucwanc ka klwaan dha. ida dhiya ka niqan cyuncuctu kska klwaan sayan o ana ini kpiya ka bukung ida niqan ka mnduwa bi biyax dha, hngkawas 1992 prajing puda "ckwocipnfa", Sautiarapo o kika kndadax lutuc Aputur-Acic. Sauti pqlahan klwaan cyuncuc, binaw paru bi "seynfa" ka klwaan (kurancing). Pnaah Sariyafa muuda ka klwaan dha. Sartiarapo o gaga sun saw cyoccya kika ida "ini bi cyo" ka klwaan dha uri (7 fen, ida truma bi) [22]. Uka malu bi cntan ruwan kaklwaan Sautiarapo, dhuq sayan wana nniq hngkawas 2005 ka mnda emkingal pgaaw ka alang dha, wana snaw ka tduwa pgaaw patas [23]. Saw uuda o, gaga pskritun Israncyawfa ni kana gaya Sauti ka biyax bukun. muudaparu bi ddaun siida o asi ka muda wanscnyueyn, tunux pnrhulan Urima ni kana seejiq Sauti dhiya ka au lnglungan. Sunnipay Wahapipay o ida klwaan dha ka muru lnglungan kwanfan. Ida wada psrwaun saw kana alang phiyu Cincns ni sapah pyasan miyah rmngaw slhayan dha nanaq ka Israncyawpay. Kndadax siida dhuq sayan, Sautiarapo o ida uka ka saw klwaan syan niqan nanaq ka Neyk, sosyan ni pgaaw.

Ritay bukung Sauti ni plutuc tnlngan bukung(歷代沙烏地國王和王位繼承 )[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Plutuc tnlngan bukun ka Sautialapo o asi ka muru gaya Syongcongtici saw plutuc ka laqi kaykwo cyuncu Ipnsauti. jiyax kingal idas maspac hngkawas 2005,bukung Sautialapo Faht nniq spuhan pusu paru alang Riyat, dhuq paru hngkawas 84 meydan do, kika ini pntna bubu ka swayi snaw,yueynwangcu Aputura cingwang ni mntna tama bubu swayi snaw, ida ntgdha fusosyan Surtancingwang dhiya ka jiyagan sejiq ruwan plutuc burah bukun ni pqpah Wangcu. sayan do, gisu rudan bi ka laqi Ipnsauti, ciban ciway laqi na Mukringcingwang ida mataru kmxalan ka hngkawas na.hngkawas 2006 pnuda ka “ syawcong weyyueynxwefa”, kndadax kana laqi bukung Sauti ni duma dntlutuc seejiq snpuwan dhiya ka syawcong weyyueynxey dhiya ka pqpah pgaaw ptlutuc seejiq ni snkaway qpahan bukung ni ptlutuc phiyu Wacu.Hngkawas 2011, wada meydan ka Wancu Surtancingwang. bukuy idas maspac idas mataru hngkawas 2012, wada meydan ka mnlutuc wangcu Naifu cingwang. Mntna idas,empitu kmxalan epitu paru hngkawas na ka Salmancingwan hiya ka dmutuc qpahun wangcu, idas kingal hngkawas 2015, Salmancingwang ka mlutuc, tgempitu bukung Sautiarapo ka hiya.empitu kmxalan hngkawas na ka swayi snaw bukun o hiya ka pqpah wangcu.jiyax 29 idas 4, Mukring cingwan o hiya ka tgkingal wada plaxan qnpah dmayaw qbsuran, ida tgkingal plaxan bukun Salman. Kiya do, laqi laqi Ipnsauti, laqi Naifu cingwan, laqai qbsuran na fuwangcu Muhanmot.Pn.Naifu ka pnlutucwangcu, ida sun saw kndadax tgdha pnlutuc dhuq tgtru tlngan bukun ka Sauti.. Hngkawas 2017, wada plaxan ka bukun Slman duri, phiyu nanaq laqi na Muhangmot. Pn. Salman. Pn. Aaputur-Acic. Arsauti ka wangcu. ya musa blaiq dhuq tgtru plutuc tnlngan bukun Sauti,ida ini klai ka pnuda na saw mhuqin ka rudan do laqi ka plutuc pqpah. Pnshiyun ka musa dha plkun ka qphun nii, ida ini stuq ka naqih uuda ruwan hihi, ida musa kndadax tgdha pnlutuc bukuy do prajing mrudu.

Sfa ni jencyueyn(司法與人權)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Btasan patas ka quri jencyueyn ni farin Sautiarapo, qmita jencyueyn, snpuan kwocitse ni reynghkwo jencyueyn weyyueynxey dnii ka spuan pslingan, saw quri uuda biyax qrijil[24,, saw Sautiarapo o ini tduwa mriq rulu ka qrijil alanga dha[25], rmngaw ka kwangfang dha o yasa qrijil psaw “mntna bi balun qhlangan”.Kndadax Idas 6 hngkawas 2018 wada psrwaun Sautiarapo cnfu tduwa mriq rulu, kika saw nii ka uuda o ida psmyahun dha musa malu ka klwaan, kiya ni ida mrana ka ngngalan[26].Mntna na hngkawas idas 2 ni idas 1,wada psrwaun musa pqita pspun bowru ni qrijil o ana ini siling snaw dadan ida yduwa phiyu qpahan nanaq ka qrijil Suti[27].Jiyax2idas 8hngkawas 2019, piyah kkingal kkari faring dqrijil ka Sautialapo, kkana uuwa wada psrwaun ana ini siling snaw ida tduwa mangan hucaw ni rmigaw, tduwa musa pbatas jiyax pncingan rabu ka qrijil,ida tduwa pqlahan ciway laqi, qrijil o tduwa nanaq pbatas musa snaw ni malax snaw, mangan pnpatas patas ssapah, wada mrana ka qpahun qrijil[28] bukuy duri o ida tduwa madas pnpatas hangan dha musa murux mniq sapah ssaan mimah sinaw ka qrijil[[29].Sautiarapo cnfu ospowxun dha rmngaw ka naqih uda ni pgarang kari, uxay uri o kika au ka uuda Sariya fakwey.

Hngkawas 2000, gaga psrwaun rifa idas maxal ka Sauti cnfu, rmngaw puda saw pnagan duma ini tduwa psru ka reynhkwo[30]. cipnfa tgrima patas pnatas tg26 pntasan : “muru Sariya fakwey pqlahan seejiq ka klwaan” [31] hngkawas 2002,ini psruwa psru ka Reynhkwo weyyueynxwey smhangan Sautialrapo puda psru snbuc ni smalak hiyi. snpuan ririh Sautiarapo ida kndadax gaya Israngcyaw, ini sruwa seejiq nganguc miyah snqaya gaya dha[11].

Muda psiling uda wangle ka klwaan Sautiarao cnfu(gmau) [32]. kingal ppatas seejiq Fouad al-Farhan Sautiarapo yasa smhangan cnc Sautiarapo,ngngalan ni seejiq meyti, kndadax ids 12 hngkawas 2007 wada hmkun[33]. pmpah singwen ni iijens Cyamayr.Kasuci gaga bqilan Sauti cnfu uri.

Tiri(地理)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

File:Saudi Arabia Topography.png

Niqan 80% dxgal Arapo pantaw ka Sautiarapo. Alang nii o dha Arapo reynh takongkwo, Amang ni yeymen mlutuc o uka ka mnduwa bi ayus alang dha, kika ini klai ka knlaban Sauti. snpgan knlaban Sautiarapo o kika 2,217,949 pingfankongri, binaw tduwa ka 213 kbuhug 9 maxal kbkuy 7 kbkuy pingfankongri dhuq 224 kbuhug pingfankongri kska hini. kana klwaan o wana 1% ka tduwa dha qpahun.

Hnigan dxgal(地形)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Kkana dxgal Sauti o gisu saw alang baraw, kndadax gqiyan hidaw saw mshrus mtudu ni mquri hraan hidaw ka hnigan dxgal dha, wana gqiyan hidaw honghay yeynan niqan dgring brenux kika brnux alang baraw kana da, babaw 3000 mi ka haypa hunac gqiyan hidaw Sicyacsanmay, egu pniq dgiyaq, ska o Nacitekawyueyn, niqan breenux ka hraan hidaw, niqan sanhucyaw ka hraan hidaw yeynhaywan.

Kana knlaban klwaan o wada niqan mdka ka samwo, daya o Neyfute samwo, egu kkatur, blin qsiya, Ryucow, hunac Rupuhari samwo o egu kkhiya sacyo.

Karac(氣候)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Karac ticonghay ka gqiyan hidaw Sauti kawyueyn. Karac jetaysamwo ka duma llaban alang, ini pntna ka karac jiyan, wana alang yeynhay ka niqan msmur, kana do mcilux ni mddngu. qnyuxanquyux daya o niqan 100 – 200 hawmi, 100 hawmi ka hunac.

地圖 省份 省府 人口 (2017) 面積 (km)
1 利雅德省 (ar-Riyad) 利雅德 8,216,284 404,240
2 麥加省 (Mekka) 麥加 8,557,766 153,148
3 麥地那省 (Medina) 麥地那 2,132,679 151,990
4 東部省 (asch-Scharqiyya) 達曼 4,900,325 672,522
5 蓋西姆省 (al-Qasim) 布賴代 1,215,858 58,046
6 哈伊勒省 (Ha'il) 哈伊勒 699,774 103,887
7 塔布克省 (Tabuk) 塔布克 910,030 146,072
8 北部邊疆省 (al-Hudud) 阿爾阿爾 375,310 111,797
9 吉贊省 (Dschāzān) 吉贊 1,567,547 11,671
10 奈季蘭省 (Nadschran) 奈季蘭 505,652 149,511
11 巴哈省 (al-Baha) 巴哈 476,172 9,921
12 焦夫省 (al-Dschauf) 塞卡凱 508,475 100,212
13 阿西爾省 (Asir) 艾卜哈 2,211,875 76,693

Singcng cyuhwa(行政區劃)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

snakan gneayus 13 sen ka Kana klwaan Sautiarapo(mintaqah,fusu:mintaqat)

• Riyatesen

• Maycyasen

• Matinasen

• Tongpusen

• Kaysimusen

• Hairesen

• Tapukesen

• daya Pyensen

• Cicansen

• Nayciransen

• Pahasen

• cyawfusen

• Asiarsen

Pusu breenux(主要城市)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

人口最多的十大城市(2007) 百萬人
利雅德 6.7
吉達 3.6
麥加 1.7
麥地那 1.3 利雅德 吉達 麥加
達曼 1.3
塔伊夫 0.7
布賴代 0.6
塔布克 0.5
艾卜哈 0.4
海米斯穆謝特 0.4 麥地那 達曼 艾卜哈

Cingci(經濟)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Kndadaxsyo ka pusu stmun ngngalan Sautiarapo, pusu ddaun klwaan o cenfu ka ppuda. Babaw dxgal o dmutuc bukuy Cyanata Sautiarapo ida dhiya ka tgdha mkla niqan syo ka cupeykwo (kana alang o 24% ka kana knegu klaan dha syo ). Kana alang o dhiya ka paru bi niqan brigan nganguc, pusu bi spuan ngngalang syoklwaan nganguc cenyueynkwo. ngngalan syocayey kana klwaan o saw hari wada niqan 75%, 40% GDP, 90% ka ngngala brigan nganguc. saw 40% GDP o kndadax syocingci hari. Hngkawas 1999 OPEC niduma ngngalan syo klwaan wada mrana siida, Sautiarapo ka pusu bi pnuda, saw nii siida wada psrwaun ka cenyueyn GDP o lihun dhan ni prbangan paru ka brigan dha.

Binaw kndadax hngkawas 2014 wada asi truma ka brigan pila syo, wana sayang ka saw nii mlih ka ngngalang Sautiarapo, mdungus ka Sakwo hngkawas 2018 pyahun dha ka ida malu bi brigan ka kwoing syo kongs.Idas spac hngkawas 2016, kika fuwancu Muhanmote.Pn.Salman.Aputure,Ajis.Arsauti nniq Sauti yueyncing 2030 prngaw piyah ttgsa, pqtaan narux ni ngngalang nanaq dnii, tbiyax prana puda ryuyoyey ni prana uuda yulejanyey, ska nii o quri ppanan o kika kana 755 ka ddaun, saw psaun dha ka nniq senti Maycya ni tgdha paru senti Maytina ska hini ka pslun dha teyru ni cicang.[34] ida kmiyah kana ka bnbari nganguc yasa Sauti cenfu sayan ini pstuq ka tbbiyax puuda prana syocingci. Sautiarapo o iyux dha ini hari stmai ka ngngalang syo klwaan o, hngkawas 2030 o stangan dha 10% ka pusu deynki kisa musa stmaun dha duri, kndadax ska hngkawas 2004 dhuq hngkawas 2014, mrana maxal kbuhug ka qpahan,binaw dmuy hbaraw sejjiqan nganguc miyah qnpah kisa mhnuk ka ngngalang dha qnpahan pila. [35] jjiyun dha ka qsiya ni ini biyaw mrana ka sejiqan yabi musa dha htrun hari ka puuda qpahun dxgal nii ka pusu dha.

Sautiarapo o ida hbaraw bi ka kndadax ising alang sejiqan miyah mniq alang hini. snpuan kana pnaah Feyryuping cengfu, hbaraw bi ka sejiqan hayway Feyryuping pusu bi qpahan dha ka Sautiarapo.

Ryuyoye(旅遊業)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Llaban bi ka samo Sautiarapo, mppajiq ka dgiyaq ni haydan sbiyaw, thngayan bi gaya ni endaan sbiyaw, niqan rima ka hnciyan knlangan klwaan hini, yasa mssu bi ka klwaan Murings,kika quri hbaraw bi ka miyah rmigaw o ida htrun dha. iyux ini stama syo dha, puda egu qpahan ida mrana ka ngngalang dha, Sautiarapo o paru bi ka ckau dha pila pkmalu dha ka nniqan ni yahan rmigaw.

Jiyax 27 idas 9 hngkawas 2019j, rmngaw ka Sautiarapo pqpahun dha ka ryuyoyey, niqan 49 klwaan ka prajil dha ppatas patas rgayan. qrijil klwaan nganguc o tduwa murux miyah alang dha, kiya ni ana ini klukus mqalux bbaraw lukus,rmigaw seejiq o tduwa nniq Sautiarapo kwanwan sencing teyncjeyncen, ana ini usa pbatas ringskwan. binaw rmigaw sejiq asi ka klukus sdrux ni ini imah sinaw. uxay uri, dmuy pnatas teync ka rmigaw sejiq ini tduwa musa ruwan alang Naycya ni Maytina. [36][37]

Ssjiqan(人口)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Dhqan jiyax ka dhuq hngkawas 2012, ssjiqan Sautiarapo o 28,287,855[38], duma kska nahiya 640 kbuhug kasejiq klwaan nganguc mniq hini. dhuq 1960 neyntay, kkana ssjiqan klwaan kana o ssjiqan yomu ni mdka yomu,binaw snegun wada ini biyaw mkala ka cingci ni ini biyaw mkala ka brnux alang, wada hmrinas 95% ka ssjiqan gisu mniq hini. duma breenux ni ska Ryuco knhbaraw ssjiqan kana pingfan kongri o hmrinas 1000. nniq brah hngkawas 1990,ida wada kghak ka ssjiqan Sautiarapo, hraan hidaw gqiyan hidaw kgsilung ni ruwan alang ryuco tgutu ka ssjiqan, kiya ni uka seejiq nniq ka ruwan alang knlaban samo.

ska kongmin Sautiarapo, cyocen ka sejiq Arapo, duma do gaga nniq siyaw Feyi ni yadayi thjil hini. [39] kndadax alang honghay yeynan miyah thjil hini ka dhiya, dhiya ka pqpah qpahun Sautiarapo. niqan nanaq ka ssjiqan kndadax Yadayi,kndadax pusu Ingtu,Pacistan, Mongcyara Ingtunusiya ni Fetryupina. Uxay wana nii, ruwan hini o niqan ka ini dhuq 10 kbuhug seejiq gqiyan hidaw.

Niqan hangan seejiq(名人)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

·Warite. Pen. Tarale. Alesauti, Warite wangc, ciyeycye, “ Woruen. Pafeyte” ciyeycya

File:Internet users in saudi arabia.gif

Gaya(文化)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Kana na klwaan Sauti dhuq sayan uka ana kingal ka qtaan teyningyueyn ( teyningyueyn Sautiamey kongs ni teyningyueyn bukun Aputura paru pyasan keci, wana dha nii ka teyningyueyn Sauti[40] ). tgkingal qtaan teyningyueyn Sautiarapo hini o tawyeyn qrijil Hayfa. Mansuer ( Haifaa Al Mansour ) hngkawas 2012 ka qduwan na smaiu “ pspun ddeynsya” [41] tgdha qtaan teyningyueyn Sautiarapo o kika Maymusapo ( Mah Sabbagh ) hiya nanaq ka snalu “ Paraga smkuxun Paraga” ( Barakah Meets Barakah ) [42]. nniq jiyax 11 idas 12 hngkawas 2017 gaga psrwaun Sautiarapo ka htran hngkawas 35 ini tduwa pqtaun nganguc ka teyingyueyn, kndadax hngkawas 2018 prajing pqita teyningyueyn da[43]

File:Medina Piazza Umbrella.jpg

Pnrhulan(宗教)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Pnagan gaya dha asi ka seejiq Musring. [44] saw 85 – 90% Syunnipay ka seejiq Sauti, kiya ni saw 10 – 15% ka seejiq Syeypay Musring. kwanfa ni tlngan cancutaw nniq Sautiarapo ka Syunnipay Musring kiya ka tnhangan dha Wahapi cyawpay, ncintay Israncyaw fukucui paypey, nniq 18 sci Muhanmote. Apoture. Wahapi dhiya ka pnhiyu, ttu dha sqita saw Isran yueyncyawcui “jingcawtus”,“ putuh lnglungan” uxay uri o “ mssu bi”. kika dmayaw seejiq o ida pgurah ksun, kana uuda dha ini puru 7 sci Israncyaw seync Muhanmote ni cyawyi tnhiyan dha. wada niqan ciway ka Syeypay gisu ciyaxan ka qqpahan ni uuda pnrhulan.

Cencyawhi ka klwaan Sautiarapo. ruwan Israncyaw mssu bi ka Wahapipay ngalan dha kwocyaw, waycyaw cenje Sautiarapo muru nniq kgknlangan gmaran shlayan Wahapi nii ka pusu dha. [45]

Sauti ka qnlahan sprun bi Israncyaw ka dha snit : tgkingal snit o aycya ni tgdha snit Maytina. siida tunux qmlahan Sauti ka ryansenti ceynhujen.

File:Saudi security forces on parade - Flickr - Al Jazeera English (8).jpg

Cuns(軍事)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Pnhyugan hngkawas 1964 ka psaping ucwan Sautiarapo, paru bi kwofanhweyi ka paru bi kwofanhweyi cyueyjecikwan. Paru dongsway psaping ucwan ka bukun, psaping ucwan congjanmo ka Muhanmote.Sahe. Hamati sangcyan. Psaping o sugan cnkwycyun ni kwoming putwey. Cnkweycyun o muda cyueynpingic, psbu siida o muda iupingic,  kdha hngkawas ka qpahun psaping, tesupingcong o tru hngkawas.

Niqan saw 10.6 kbuhug seejiq ka congpingri psaping ucuan, niqan saw 7.3 kbuhug seejiq ka kska rucyun, snkagun tru ka cuancyaryu, kingal ka goncyangryu, kingal ka pupinryu, kingal ka wangs cingweytuang, empusal tru ka pawpinging, niqan saw 1.1 kbuhug seejiq ka psaping gsilung,spuan do kika dha ceyntuey honghay ni poswan, niqan saw 1.8 kbuhug seejiq ka psaping skaya, snkagun kongcici congtuey, ceycicicongtuey dnii. uxay uri niqan kwoming cingueytuey uri, pyeyngfang putuey, teconganjyueyn putuey ni cingueytuey gsilung dnii.

File:Saudi Arabia 2003 CIA map.jpg

Cyawtung(交通)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]

Knbragan elu Sautiarapo o 221.372 kongri, binaw wana 47.529 kongri ka endaan pusan poyoru, duma kawsukongru knbragan na o ida wana 3.891 kongri duma[46]. kkana kawsukonglu kndadax pusu alang Sautiarapo Riyate mquri nganguc, yasa mcilux ka nniqan dha alang, kika elu dha o asi ka tduwa mhtur kncilux, asi ka tduwa ini snbuc dowriq mriq rulu ka rdax uri.

Yasa Sautiarapo amari sntama bi ppanan dxgal ni ppanan skaya, ini dha jiyagi hri ka quri deylu. niqan kingal ka ceyyunsidong nniq Maycya, kingal ka niqan saw 18 kongri ka jingguey, kndadax hngkawas 2010 ka prajing ppanan [47]. dhuq hngkawas 2014, kana knrbagan deylu Sautiarapo o 1.378 kongli, kika kana o 1.435 kongc dungus bi kueycyu, knbragan deylu o tg81 ka nniq babaw dxgal[46].

Nniq Sautiarapo ka kanggo o ppanan syojangbing ka pusu dha, kika Sautiarapo kangucyu ka pqpah hayyunyeyu[48]. pusu kanggo o gaga Taman Poswan , Cita honghay, kska, paru bi kanggo klwaan ka Cita, kkhngkwasan niqan 4.010.448 ka knegu hwokuey.

Quri ppanan skaya Sautiarapo, dhuq hngkawas 2013, kana o niqan 214 ka cijang, duma ka 82 cijang gisu qduun smalu ka elu sapah skaya, niqan 132 ka ini sluy na[46]. duri, muway csenci sncyan dingcicyan, nii 214 cijang o wana maxal ka niqan[46]

稱呼 生平 統治始 統治終 注釋 王朝 肖像
阿卜杜勒-阿齊茲
  • 本·沙烏地
  • عبد العزيز‎
1876年11月26日–1953年11月9日(76歲) 1932年9月22日 1953年11月9日 沙烏地
File:Ibn Saud.jpg-()
沙烏地
  • سعود‎
1902年1月12日–1969年2月23日(67歲) 1953年11月9日 1964年11月2日

(被廢黜)

本·沙烏地與瓦德哈赫·本·穆罕默德·本·阿卡布之子 沙烏地
File:Saud of Saudi Arabia.jpg
費薩爾
  • فيصل‎
1906年4月–1975年3月25日(68歲) 1964年11月2日 1975年3月25日

(被刺殺)

本·沙烏地與塔爾法·本·阿卜杜拉·本·阿卜杜勒耶夫·阿勒希赫之子 沙烏地
File:King Faisal of Saudi Arabia on on arrival ceremony
哈立德
  • خالد‎
1913年2月13日–1982年6月13日(69歲) 1975年3月25日 1982年6月13日 本·沙烏地與阿勒·賈哈拉·本·阿卜杜勒-阿齊茲·本·穆賽義德·本·吉魯維之子 沙烏地
File:King Khalid bin Abdulaziz 1.jpg
法赫德
  • فهد‎
1921年3月16日–2005年8月1日(84歲) 1982年6月13日 2005年8月1日 本·沙烏地與胡薩·本·艾哈邁德·阿勒蘇戴里之子 沙烏地
File:Fahd bin Abdul Aziz.jpg
阿卜杜拉
  • عبد الله‎
1924年8月1日–2015年1月23日(90歲) 2005年8月1日 2015年1月23日 本·沙烏地與法赫達·本·法拉赫·本·蘇丹·阿勒希塔拉因之子 沙烏地
File:King Abdullah bin Abdul al-Saud January 2007.jpg
薩勒曼
  • سلمان‎
1935年12月31日(85歲) 2015年1月23日 現任 本·沙烏地與胡薩·本·艾哈邁德·阿勒蘇戴里之子 沙烏地
File:Salman bin Abdull aziz December 9, 2013.jpg

Pnyahan pnatas (參考資料)[smmalu patas | ida npatas sspgan ka smmalu patas]